Luister naar het AudioBoek: Natuurfantazieën van Geertruida Carelsen

NATUURFANTAZIEËN

DOOR G. CARELSEN

Schrijfster van: Brieven van een Landmeisje, enz.

HAARLEM H. D. TJEENK WILLINK 1881

I.

EEN NIEUWJAARS-WANDELPRAATJE.

Gelukkig Nieuwjaar! Ik wensch u natuurlijk alles goeds toe, lezers en lezeressen! En als ik er iets aan doen kon....

Kan ik er iets aan doen? Zeker niet veel. Ik zou wel willen dat ik veler menschen pad "met bloemen kon bestrooien", zooals de aloude spreekwijs luidt. Maar in de gegeven omstandigheden kan ik niet meer doen dan: hopen dat ik hier en daar iemand een verkwikkelijken indruk bezorgen moge door de lezing van dit boekje.

"Natuurfantazieën" heb ik het genoemd. Nu is "Natuur" een van die groote woorden, welke, evenals hooge boomen, veel wind vangen,--namelijk veel "wind van leering"; het is een woord waarvan men dikwijls niet recht weet wat men er onder te verstaan heeft, omdat er soms een nauwere, soms weer een ruimere beteekenis aan wordt gegeven, b. v. nu eens de geheele wereld op den mensch na, en dan weer met den mensch, hetzij geheel of half er in, meê bedoeld wordt. Daarom zal ik dus maar dadelijk zeggen, dat ik het hier opvat in den eenvoudigen en voor-de-hand-liggenden zin, waarin ieder beschaafd mensch het minstens ééns per dag gebruikt: de zon, de lucht en de wolken, de aarde en het water, de bloemen en het groen, de vogels en de vlinders rondom ons,--zij zijn de aanleiding tot deze mijn bescheiden "fantazieën".

Voor een aantal menschen, althans die eene groote stad bewonen, wat ik overigens een waar voorrecht acht, behooren deze dingen tot de weelden des levens, die zij slechts bij wijze van uitspanning ten volle genieten. Om er gemeenzaam mee te worden, dienen zij de kunst van wandelen te verstaan.

Wandelen is eene dankbare kunst. Ik meen nu niet het wandelen op de eene of andere pantoffel-parade, maar buiten, in de "vrije natuur". Doch als alle anderen dient zij beoefend te worden, eer men haar machtig is. Wie niet gewoon is zijne voeten te gebruiken, dien dragen zij niet ver; en, wat nog meer zegt, wie niet geleerd heeft zijn opmerkzaamheid te voeden met al wat onder het bereik van zijne zinnen komt, voor dien hebben de meeste wandelingen weinig aantrekkelijkheid. Velen hebben er geen lust in, omdat zij er den slag niet van hebben.

Als gij met het nieuwe jaar nieuwe plannen en beschikkingen maakt, kan ik ten zeerste aanraden, u ook voor te nemen om, naarmate de omstandigheden het veroorloven, veel te wandelen. Ik zou bijna durven zeggen: dwingt de omstandigheden dat zij het u nu en dan vergunnen. "De meeste kwalen en verdrietelijkheden komen tegenwoordig van de zenuwen, en de zenuwen komen van de boeken." Ziedaar de zeker niet zeer wetenschappelijk geformuleerde, maar allicht niet onware uitdrukking, waarin ik eene wakkere zeventigjarige vele eigenaardige bezwaren onzer beschaafde maatschappij heb hooren samenvatten. En daar nu, wie veel wandelt, minder gevaar loopt van onder "de boeken" begraven te worden dan wie dat niet doet; en licht, lucht en zonneschijn, desnoods met inbegrip van af en toe een storm- en regenvlaag, hoe langer hoe meer blijken goede medicijn te wezen voor "de zenuwen",--zoo doet elk wèl die daartoe zijne maatregelen neemt.

Dit voor onze gezondheid. En voor onzen geest? Rückert heeft eens, in een al of niet gemeende vlaag van menschen-verachting, den zonderlingen raad gegeven, de menschen te vermijden en zich zooveel mogelijk onder bloemen te bewegen; "dan zullen", voegt hij er ten slotte goedmoedig bij, "de bloemen, die beminnelijk zijn, u leeren, de menschen die niet beminnelijk zijn, toch maar weer lief te hebben!" Nu hoop ik hartelijk voor u en mij, dat wij nooit of nimmer zoover zullen komen van "de menschen" te verachten of te haten; maar voor ieder onzer komen wel eens tijden dat wij onder zekere menschelijke instellingen, maatschappelijke conventies, gezellige verhoudingen gebukt gaan, er mee overhoop liggen, er tegen opstaan. Indien men dan, op het oogenblik dat men zoo ongelukkig is, zich geheel terugtrekken en in de stilte van zijne kamer zich opsluiten, zich met diezelfde "boeken", die hem den oorsprong der kwalen leveren, trachten te troosten, zoo maakt men zijne zaak niet beter. Denkt men het zich daarentegen, op een voorjaarsdag, eens wel uit; trekt men een paar goede wandelschoenen aan, en wandelt men, zoo ver de beenen hem dragen, de stad uit,--dan is het niet onmogelijk dat hij terstond van zijne sombere mijmeringen verlost worde; dat de zon, die hij daareven in de stad misschien wel vergeten had, hem op het aangezicht schrijde; dat de lucht, die hij daareven zoo gauw mogelijk had willen ontvlugten, hem in de longen stroomt, en hem weldoend verfrischt; en dat hij zich — zonder dat het den blik van eenig mensch hoeft te ontmoeten — met de bloemen en de planten, die hij niet kent, bemoedigen laat. Dit is ook eene kunst, die men zoo goed als de vorige moet leeren; en vooral moet men daartoe trachten zich te oefenen, als men voornemens is ooit van iets meer te worden dan een middelmatig mensch.

U kunt dit volledige eBoek Natuurfantazieën van Geertruida Carelsen downloaden, online lezen en meer details vinden op

En converteer het naar het AudioBoek met elke stem die u wilt in onze AI Voice AudioBoek app.